AB'ye Ev Tekstili Satmak: GPSR 2026'da Neler İstiyor?

Kısa cevap: yastık, perde, nevresim, koltuk şalı veya masa örtüsünü AB'deki tüketicilere satıyorsanız iki kural seti sizi ilgilendiriyor. Genel Ürün Güvenliği Tüzüğü (EU) 2023/988 (General Product Safety Regulation, GPSR) 13 Aralık 2024'ten beri uygulanıyor ve risk değerlendirmesi, teknik belgeler, izlenebilirlik bilgileri ve ilgili güvenlik uyarılarını zorunlu kılıyor — el yapımı veya küçük parti üretim yapan satıcılara muafiyet yok. Tekstil Tüzüğü (EU) No 1007/2011 (Textile Regulation) ise hemen her tekstil ürünü için elyaf bileşimi etiketini zorunlu kılıyor. Zorunlu olmayanlar: sıradan ev tekstillerinde CE işareti ve — belki şaşırtıcı ama — bildiğimiz yıkama/bakım sembolleri; bu semboller AB'de gönüllü bir sistemdir. Yine de ürünün güvenli kullanımı bakım talimatına bağlı olduğu anda bu talimatlar yasal zorunluluk hâline gelir.

GPSR ev tekstillerine uygulanıyor mu?

Evet — 13 Aralık 2024'ten beri GPSR, el yapımı bir yastık kılıfından ithal karartma (blackout) perdeye kadar neredeyse her tüketici ev tekstilini kapsıyor. Tüzük (EU) 2023/988 Madde 5 uyarınca AB pazarına yalnızca güvenli ürünler sunabilirsiniz; Madde 9(2) ise üretici sıfatıyla (ürünü başkasına ürettirip kendi adınızla satmak da bu kapsamdadır) dahili risk analizi yapmanızı ve teknik belgeleri 10 yıl saklamanızı zorunlu kılar. Madde 9(5) izlenebilirlik ekler: ürünün üzerinde, ambalajında veya ekli bir belgede tip, parti veya seri numarası ile adınız, posta ve elektronik adresiniz bulunmalıdır. Üretiminiz AB dışındaysa satışa başlamadan önce AB'de yerleşik bir Sorumlu Kişi'ye (Responsible Person) de ihtiyacınız var.

Pazaryerleri bunu ilan düzeyinde uygular: Etsy, eBay ve Amazon, AEA'ya gönderilecek ilanlar için üretici, Sorumlu Kişi ve güvenlik uyarısı alanlarını topluyor; bu alanları boş bırakmanın bedeli ilanınızın kapatılması olabilir — bkz. Etsy GPSR rehberimiz ve eBay'in "ürün güvenliği bilgisi ekleyin" uyarısının çözümü.

Lehinize dürüst bir sadeleştirme: sıradan ev tekstilleri CE işareti kapsamında değildir. Ürününüz fiilen bir oyuncak (oyun için pazarlanan peluş yastık gibi) veya kişisel koruyucu donanım (KKD) değilse izlenecek bir CE rejimi yoktur — uygulanacak güvenlik yasası, GPSR'nin genel güvenlik şartının ta kendisidir.

Elyaf bileşimi etiketi zorunlu mu? (Tüzük 1007/2011)

Evet — elyaf bileşimi etiketi, AB genelinde tartışmasız zorunlu olan tek tekstile özgü etiketleme kuralıdır. Tüzük (EU) No 1007/2011, ağırlıkça en az %80 tekstil elyafından oluşan ürünlere uygulanır (Madde 2(2)) — bu da perde, nevresim, yastık kılıfı ve havluların neredeyse tamamını kapsar. Temel kurallar:

Kural	Nerede	Sizin için anlamı
Elyaf bileşimini etiketle veya işaretle	Md. 14(1)	Piyasada bulunan her tekstil ürünü elyaf bileşimini göstermeli; etiket dayanıklı, kolay okunur, görünür ve erişilebilir olmalı
Yalnızca resmî elyaf isimlerini kullan	Md. 5(1)	Yalnızca Ek I'deki isimler ("pamuk", "keten", "polyester"…) — "Lycra" gibi ticari isimler "elastan"ın yerini tutmaz
"%100" / "saf" / "tamamı"	Md. 7(1)	Yalnızca tek elyaftan oluşan ürünler için — %97 pamuk / %3 elastan bir yastık kılıfı "saf pamuk" değildir
Çok elyaflı ürünler	Md. 9(1)	Tüm elyafların adı ve ağırlıkça yüzdesi, azalan sırada (ör. "%80 pamuk, %20 polyester")
Hayvansal kökenli parçalar	Md. 12(1)	Kuş tüyü dolgu, deri biye, boynuz düğme → "Hayvansal kökenli tekstil dışı parçalar içerir" ifadesi
Dil	Md. 16(3)	Elyaf isimleri, tüketiciye satış yaptığınız üye ülkenin resmî dil(ler)inde yazılmalı

Dil kuralı pazaryeri satıcıları için asıl tuzaktır: alıcı Almanya veya Fransa'daysa yalnızca İngilizce "100 % cotton" etiketi Madde 16(3)'ü karşılamaz. Birden çok ülkeye satanlar için pratik çözüm, çok dilli dikili etiket kullanmak ve elyaf dökümünü her yerelleştirilmiş ilanda tekrarlamaktır.

Ev tekstillerinde yanabilirlik uyarısı gerekli mi?

Ev tekstilleri için AB genelinde geçerli genel bir yanabilirlik yasası yok — ama yangın, risk değerlendirmenizin atlayamayacağı tehlikedir. AB; perde, nevresim veya döşemelik için yanabilirlik şartlarını bazı ulusal rejimlerin yaptığı gibi uyumlaştırmadı, dolayısıyla bir yastık kılıfına yakma testi dayatan özel bir AB mevzuatı yok. Bu, yangın riskini hukuken önemsiz yapmaz: GPSR Madde 6 uyarınca bir ürünün güvenli olup olmadığını ürün özellikleri ve öngörülebilir kullanım belirler; mum, soba, ısıtıcı ve sigara yakınındaki tekstiller ise tamamen öngörülebilir biçimde tutuşur. Bu kategori için sağduyulu uygulama:

• Şal/örtüler, dekoratif yastıklar ve kanepe veya yatak kullanımı için pazarlanan her üründe "Açık alevden / ateşten uzak tutun" uyarısı
• Düz dokumalara göre çok daha hızlı alev alabilen şardonlu, havlı ve tüylü yüzeylerde (polar, suni kürk) ekstra dikkat
• Test raporunuz yoksa asla "güç tutuşur" (flame retardant) iddiasında bulunmayın — dayanaksız bir güvenlik iddiası, hiç iddia olmamasından daha kötüdür
• Elyaf davranışını risk analizinize not edin: bileşim zaten etiketinizde yazılı ve ürünün nasıl yanıp eridiğini belirleyen de odur

Yıkama ve bakım talimatları yasal olarak zorunlu mu?

Bakım sembolleri AB'de gönüllüdür — ama güvenli kullanım onlara bağlı olduğu anda talimatlar GPSR Madde 9(7) uyarınca zorunlu hâle gelir. Tekstillerde yıkama-bakım etiketini öngören bir AB tüzüğü yoktur; tanıdık sembol sistemi (GINETEX'in yürüttüğü ISO 3758) gönüllüdür. Buna karşılık GPSR Madde 9(7), ürünlerin tüketicilerin kolayca anlayacağı bir dilde açık talimatlar ve güvenlik bilgileriyle birlikte sunulmasını ister — ürün bunlar olmadan da güvenle kullanılabiliyorsa hariç. Ev tekstillerinde yıkama, örneğin şu durumlarda güvenlik bilgisine dönüşür:

• güç tutuşurluk veya başka bir işlevsel apre yıkamayla bozuluyorsa — bakım talimatı bir güvenlik özelliğini korur
• dolgulu ürünler (kuş tüyü yastık, yorgan) küf ve hijyen sorunlarını önlemek için özel kurutma gerektiriyorsa
• sıcak yıkama, süsleri söküp veya geçmeli kılıfları çektirerek yeni bir tehlike yaratabiliyorsa

Yani: bakım talimatını iyi uygulama olarak her ürüne ekleyin; güvenli kullanım onlara bağlı olduğu anda ise yasal zorunluluk olarak görün. Bu gerekçeyi risk değerlendirmenizde belgeleyin.

Perde ve stor kordonları ne olacak?

İlmekli kordonlar bu ürün kategorisindeki en ciddi tehlikedir — küçük bir çocuğun erişebileceği her kordonu boğulma riski olarak ele alın. Kordonlu iç mekân storları ve perde çekme kordonları çocukların iple boğularak ölümüne yol açmıştır; bu tehlike gerçek denetimlerin ve geri çağırmaların (recall) arkasındaki itici güçtür. İç mekân storları için özel bir Avrupa standardı vardır: EN 13120 (İç mekân storları — Güvenlik dahil performans gereklilikleri). Bu bir standarttır, yasa değildir — ama yaklaşımını izlemek, ürününüzün GPSR'nin genel güvenlik şartını karşıladığını göstermenin pratik yoludur. Standardın içerdiği önlemler, risk değerlendirmenizin kayda geçirmesi gerekenlerin ta kendisidir:

• kordonsuz tasarımları veya kordonların erişilemez kılındığı çözümleri (kapalı mekanizmalar, kumanda çubuğu) tercih edin
• kordon ve ilmek uzunluğunu sınırlayın; çocuk ağırlığı altında açılan güvenlik (breakaway) konnektörleri takın
• kordonları toplayıp erişim dışına sabitlemek için kordon kancası (cleat) veya gergi aparatı verin, montaj talimatı ekleyin
• çocuklar için boğulma uyarısını yalnızca ilana değil, ürünün ve ambalajın üzerine de basın

Aynı mantık, çocuk odaları için satılan perde toplayıcılar (tie-back) ve büzgü ipli saklama torbaları için de geçerlidir — bebek yatağı yüksekliğindeki bir ilmeği tehlike olarak görmek için özel bir standarda gerek yoktur.

Ev tekstili risk değerlendirmeniz hangi tehlikeleri kapsamalı?

Kategorinin bilinen hata modları üzerinden ilerleyin — çoğu ev tekstili aynı kısa listeyi paylaşır. Bu tabloyu risk değerlendirmenizin tehlike belirleme bölümü olarak kullanın:

Tehlike	Tipik ürünler	Ne ters gidebilir	Makul önlem
Yangın / yanabilirlik	Perde, şal/örtü, yastık	Alev veya ısıtıcı yakınında tutuşma; havlı kumaşlarda hızlı alev yayılımı	"Alevden uzak tutun" uyarısı; bileşimin belgelenmesi; kanıtsız "FR" iddiası yok
İple boğulma	Stor kordonları, perde toplayıcılar, büzgü ipleri	Çocuğun ilmeğe takılması	Kordonsuz tasarım, breakaway aparatlar, kordon kancaları, uyarılar (EN 13120 yaklaşımı)
Küçük parça yutma	Ponponlar, düğmeler, boncuklar, püsküller	Süsün kopup yutulması	Süslere çekme testi; sağlam dikiş; bebek odası ürünlerine yaş notu
Kimyasal	Boyalı ve baskılı kumaşlar	Kısıtlı azo boyar maddeler ve diğer maddeler (REACH Ek XVII); cilt tahrişi	Dosyanızda tedarikçi beyanları veya test sertifikaları
Havasız kalma	Ambalaj	Plastik torbanın çocuğun başına geçmesi	Torbalarda boğulma uyarısı; delikli ambalaj
Hijyen	Dolgulu yastıklar, yorganlar	Dolguda küf, akar	Bakım/kurutma talimatı; dolgu kalitesinin belgelenmesi

İlan vermeden önce hangi belgeler gerekli?

Orantılı bir teknik dosya: ürün tanımı, elyaf bileşimi, önlemleriyle birlikte risk analizi, etiket görselleri ve izlenebilirlik bilgileriniz. Tipik bir ev tekstili ürünü için bu birkaç sayfadır, laboratuvar dosyası değildir — ama ilk AB satışından önce var olmalı ve 10 yıl saklanmalıdır. İskeleti dakikalar içinde ücretsiz GPSR teknik dosya oluşturucumuzla kurabilir, ardından elyaf etiketlerinizi, tedarikçi beyanlarınızı ve uyarı metinlerinizi ekleyebilirsiniz.

Tam paketi istiyorsanız — risk değerlendirmesi, teknik dosya ve Etsy, eBay veya Amazon ilan alanlarına yapıştıracağınız hazır güvenlik metinleri — ürününüzü kontrol aracımızdan geçirin: GPSR belge paketinizi oluşturun — 14 €.

Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir.